|
Jest jedną z najstarszych roślin warzywnych znanych człowiekowi. Wyglądem przypomina oset, ma lekko gorzkawy smak. Ta goryczka jest jego największą zaletą, świadczy bowiem o istnieniu w jego liściach i zielu cennego związku leczniczego zwanego cynaryną. Kiedyś uchodził za rarytas dostępny tylko w wyższych sferach. Przypisywano mu też właściwości afrodyzjaku.
Karczoch pochodzi z Etiopii, skąd został przeniesiony do starożytnego Egiptu, Rzymu i Grecji, gdzie uchodził za luksusowe warzywo. Spożywany był w bogatych domach, w różnych postaciach – na surowo lub ugotowany.
O karczochu pisał w II w. n.e. Klaudiusz Galen, rzymski lekarz, twórca nowych wówczas postaci leków. W starożytności karczoch uprawiany był głównie w Afryce Północnej i w Hiszpanii. Później uprawiano go już we wszystkich krajach basenu Morza Śródziemnego.
Okazały kwiat
Rośnie wysoko, na ok. 1,5–2 metrów i ma piękny purpurowoczerwony kolor, ale niekiedy bywa również niebieski. Jego średnica osiąga 15 cm. W Polsce niestety nie zakwita, ponieważ nie wytrzymuje mrozów. Uprawa jego jest możliwa, ale jesienią należy go wykopać, przechować w doniczce i wiosną znów wsadzić do ziemi.
Jego kwiatostan bogaty jest w pektyny, śluz, żelazo, witaminę C, niektóre witaminy z grupy B, enzymy i inne pożyteczne składniki.
Piękne i okazałe warzywo
Jest rośliną smaczną i zdrową, o dużej zawartości błonnika, soli mineralnych i całkowicie pozbawioną tłuszczu. Jego pączki są kolczaste, dlatego należy go dobrze oczyścić z włókien i małych kolców. Po opłukaniu należy skropić go sokiem z cytryny, aby warzywo nie sczerniało. Następnie gotować przez pół godziny, po czym polać sosem lub masłem zmieszanym z bułką tartą. Świetnie się nadaje do marynaty lub do duszenia. Może być podawany jako smaczna i dietetyczna jarzynka.
Chroni wątrobę
Lecznicze właściwości karczocha odkrył w XIV wieku znany niemiecki zielarz Hieronim Bock, stwierdzając, że roślina ta wzmaga wydzielanie żółci. Jednak zielarze nie interesowali się bliżej karczochami. Dopiero w latach 20. uczeni doszli do wniosku, że zawarte w nim polifenole korzystnie wpływają na przemianę tłuszczów i cholesterolu. Obniżają ich poziom we krwi. Dlatego pozyskiwana z tej rośliny substancja czynna – cynaryna wchodzi w skład leków mających na celu ochronę wątroby i dróg żółciowych. Cynaryna stymuluje usuwanie z tkanki wątroby produktów jej pracy.
Pomaga trawić
Wyciąg z karczocha chroni komórki wątroby przed działaniem toksyn, sprzyja usuwaniu z organizmu złogów, soli metali ciężkich i innych niepożądanych substancji. Oprócz cynaryny wyciąg zawiera także flawonoidy, garbniki, inulinę, enzymy, witaminy (prowitaminę A, niacynę, witaminę C) oraz minerały – wapń, potas, magnez, fosfor i żelazo.
Zalecany jest również w profilaktyce i leczeniu chorób układu pokarmowego. Zdecydowanie pobudza pracę jelit i zapobiega zaparciom. Wspomaga również walkę z nadwagą oraz jest bardzo skuteczny jako środek zdrowotny i profilaktyczny w cukrzycy, podagrze i cellulicie.
Uwaga! Karczochów nie powinny jeść osoby cierpiące na moczanową kamicę nerkową i te osoby, które po prostu są na karczochy uczulone. W początkowym stadium leczenia wyciągiem z karczocha może pobolewać brzuch i mogą wystąpić skurcze wątroby, ale z chwilą wydalenia toksycznych odpadów te nieprzyjemne symptomy mijają.
Małgorzata Szymańska
Sklep Poradnia.pl poleca
Zmniejsza wchłanianie glukozy, a także ogranicza wątrobową syntezę endogennego cholesterolu. Dzięki temu stosowany w profilaktyce chorób układu krążenia i cukrzycy typu II. Wspomaga odchudzanie. Suplement diety.
Ułatwia odchudzanie, wykorzystując naturalne własności składników białej fasoli (Phaseolus vulgaris). Obniża kaloryczność posiłków oraz ogranicza wchłanianie cukrów. Suplement diety.
Wzmacnia efekty diety odchudzającej. Pobudza przemianę materii. Poprawia metabolizm cukrów i tłuszczów. Suplement diety.
 |