Homois – równy, podobny; stasis – trwanie (z jęz. greckiego), czyli homeostaza – oznacza stałość środowiska wewnętrznego organizmu, m.in. stężenia osmotycznego, temperatury czy objętości płynów ustrojowych. Jeżeli równowaga jest zachowana, organizm jest zdrowy i bardziej odporny na wszelkie choroby.

Homeostazę zapewnia zaopatrzenie komórek organizmu we wszystkie niezbędne substancje (np. aminokwasy, witaminy, kwasy tłuszczowe, pierwiastki śladowe), z których organizm sam buduje struktury niezbędne do niezakłóconego funkcjonowania.

Dobry stan zdrowia wymaga zachowania idealnego stanu równowagi organizmu (homeostazy) oraz sprawnych mechanizmów adaptacyjnych do zmieniających się warunków życia. Zasadniczą rolę w nich odgrywa układ nerwowy i gruczoły wydzielania wewnętrznego.

Reklama
Reklama

Wyciskarki

Wyciskarki soków z warzyw i owoców

W ofercie również prasy do tłoczenia oleju na zimno.

 

Sprzężenie zwrotne

Homeostaza jest możliwa dzięki mechanizmom dostosowawczym działającym na zasadzie sprzężenia zwrotnego. Jego zadaniem jest utrzymanie danej wartości jakiegoś parametru na odpowiednim poziomie (stałym lub w granicy przyjęcia za normalny).

Mechanizmy dostosowawcze to dostosowanie się organizmu do sytuacji spowodowanej czynnikami zewnętrznymi, np. upał pobudza receptory zawarte w skórze, które wysyłają sygnał do mózgu, a efektor w formie potu ochładza nadmiernie nagrzaną powierzchnię skóry, chroniąc ją. To termoregulacja, jeden ze sposobów kontroli stanu płynów zewnątrz- i wewnątrzkomórkowych.

 

Ważne parametry

Istotą homeostazy jest równowaga między płynami zewnątrzkomórkowymi i wewnątrzkomórkowymi. By to osiągnąć, konieczne jest kontrolowanie ważnych dla organizmu parametrów, np. temperatury ciała, ciśnienia tętniczego krwi czy objętości płynów ustrojowych. Kontrola ta odbywa się za pośrednictwem receptorów.

 

Receptor i interpretator

Kontrolą najważniejszych parametrów krwi zajmują się receptory. Od receptora informacja o wartości danego parametru wędruje do interpretatora, który jest zlokalizowany w obrębie ośrodkowego układu nerwowego. Zadaniem interpretatora jest określenie, czy dana wartość parametru jest zgodna z wartością prawidłową. Jeśli tak nie jest, interpretator wysyła impuls do efektora, aby ten wygenerował odpowiednią do danej sytuacji odpowiedź. W ten sposób działa np. mechanizm kontrolujący zawartość tlenu we krwi. W aorcie znajdują się receptory, które reagują na spadek zawartości tlenu we krwi: „informują” ośrodek oddechowy, który generuje impuls skierowany do mięśni uczestniczących w oddychaniu.

 

Zaburzenia

Zachwiania homeostazy powodują zarówno czynniki zewnętrzne, np. skażenie środowiska naturalnego, jak i czynniki wewnętrzne, np. składniki pożywienia (lektyny, alergeny pokarmowe), leki (szczególnie hormony i antybiotyki), stres.

W wypadkach naruszenia homeostazy wskazane są suplementy diety uzupełniające np. niedobory pierwiastków czy regulujące ciśnienie krwi.

Profilaktyczne biochemiczne badanie krwi, kontrola ciśnienia tętniczego – to tylko niektóre możliwości sprawdzenia, czy homeostaza naszego organizmu nie jest zachwiana.

Pojęcie homeostazy wprowadzone zostało przez żyjącego na przełomie XIX i XX stulecia Waltera Cannona – amerykańskiego psychologa oraz neurologa.

Wszelkie poważne zaburzenia homeostazy organizmu skutkują stanami chorobowymi. Cukrzyca związana jest z zaburzeniami w mechanizmie regulującym stężenie cukru we krwi, a np. osteoporoza z zaburzeniami w gospodarce wapniowej.

 

JOS

Sklep Poradnia.pl poleca

RABAT 5%

Dokonując w sklep.poradnia.pl zamówienia za minimum 100 zł, użyj podanego poniżej kodu rabatowego.

Kod należy wpisać podczas finalizacji zamówienia, w trakcie wyboru sposobu płatności i dostawy, w pole Kod promocyjny (po prawej stronie), a następnie kliknąć w znajdujący się obok przycisk.

Kwota do zapłaty zostanie pomniejszona o 5%.

Kod rabatowy: PORADNIA

 

Dodaj komentarz